# Prawo do mieszkania: domy do życia, nie dla zysku > Kampania o prawo do mieszkania w Portugalii: kryzys w liczbach, nasze żądania, kalendarz protestów i jak się organizować o niższe czynsze. URL: https://habitacao.bytetoit.com/pl/ Language: pl-PL Last updated: 2026-10-26 Other languages: pt: https://habitacao.bytetoit.com/index.md, en: https://habitacao.bytetoit.com/en/index.md, es: https://habitacao.bytetoit.com/es/index.md, eu: https://habitacao.bytetoit.com/eu/index.md, fr: https://habitacao.bytetoit.com/fr/index.md, it: https://habitacao.bytetoit.com/it/index.md, el: https://habitacao.bytetoit.com/el/index.md, de: https://habitacao.bytetoit.com/de/index.md, cs: https://habitacao.bytetoit.com/cs/index.md, ca: https://habitacao.bytetoit.com/ca/index.md, gl: https://habitacao.bytetoit.com/gl/index.md --- Prawo do mieszkania · Portugalia # Domy do życia. Nie dla zysku. Ceny mieszkań prawie się potroiły w dziesięć lat. Czynsz zjada pensję, eksmisje nie ustają, a ponad 700 tysięcy mieszkań stoi pustych. Nic z tego nie jest nieuniknione: to polityczne wybory, a wybory można zmienić. [Działaj](https://habitacao.bytetoit.com/pl/dzialaj/) · [Czego żądamy](https://habitacao.bytetoit.com/pl/postulaty/) [Kryzys w liczbach →](https://habitacao.bytetoit.com/pl/kryzys/) Konstytucja Republiki Portugalskiej · art. 65 „Każdy ma prawo, dla siebie i swojej rodziny, do mieszkania o odpowiedniej wielkości, w warunkach higienicznych i wygodnych, które chroni intymność osobistą i prywatność rodziny.” Prawo zapisane w 1976 roku, które wciąż czeka na spełnienie. Kalendarz ## Najbliższe akcje - 2026-10-27 18:30 · [Protesto por um Orçamento do Estado que garanta habitação](https://habitacao.bytetoit.com/mobilizacoes/protesto-por-um-orcamento-do-estado-que-garanta-habitacao.md) · Concentração · Porto, Estação de metro da Trindade · Casa Para Viver - 2026-10-27 18:30 · [Manifestação pela habitação frente à Assembleia da República](https://habitacao.bytetoit.com/mobilizacoes/manifestacao-pela-habitacao-frente-a-assembleia-da-republica.md) · Manifestação · Lisboa, Assembleia da República - 2026-11-14 time TBC · [Manifestação nacional pela habitação em Viana do Castelo](https://habitacao.bytetoit.com/mobilizacoes/manifestacao-nacional-pela-habitacao-em-viana-do-castelo.md) · Manifestação · Viana do Castelo, Praça da República · Casa Para Viver [Zobacz cały kalendarz](https://habitacao.bytetoit.com/pl/kalendarz/) Obywatelska inicjatywa ustawodawcza ## Prawo jest też twoje Mając 20 tysięcy podpisów, każda grupa obywateli może wnieść projekt ustawy do parlamentu. Acampada pela Habitação – ruch, który stoi za miasteczkami namiotowymi – przygotowuje właśnie taki projekt i chce cię wysłuchać: jaki jest największy problem mieszkaniowy i co chcesz zmienić w prawie? 1 ### Zabierz głos Wypełnij ankietę i przyjdź na otwarte spotkania w całym kraju. Komisja złożona z 5–10 osób napisze projekt na podstawie tego, co usłyszy. 2 ### Podpisz 20 tysięcy wyborców podpisuje projekt. 3 ### Do parlamentu Projekt trafia do Assembleia da República (portugalskiego parlamentu), gdzie jest dyskutowany i głosowany. Do dziś przyjęto do rozpatrzenia 14 inicjatyw obywatelskich, a 8 z nich uchwalono. [Wypełnij ankietę](https://cryptpad.fr/form/#/2/form/view/Gwwywk32Z8XpK6HOOoFDRhpwvEnqHV9m6V-AJxhc9qE/) · [Strona ILC](https://ilc-habitacao.sites.deploybase.eu/) Ankieta i strona są po portugalsku. Ankieta jest szyfrowana end-to-end i można ją wypełnić anonimowo. Kontakt: [ilc-habitacao@proton.me](mailto:ilc-habitacao@proton.me) ### Czego żądają miasteczka namiotowe - Precz z ustawą czynszową z 2012 roku - Stop eksmisjom - Zakaz kupowania mieszkań przez fundusze sępy - Więcej mieszkań publicznych - Pustostany z powrotem na mieszkania - Limity czynszów Jedna walka ## W domu, w pracy i w dzielnicy Z jednej strony właściciel mieszkania, z drugiej szef: pensja nie starcza, a czynsz zabiera połowę. Dlatego walka o mieszkania to także walka o płace, emerytury i usługi publiczne. Lokatorki i lokatorzy ### W domu Skrzyknij się z sąsiadami z bloku i dołącz do stowarzyszenia lokatorów. Razem możemy negocjować czynsze, blokować horrendalne podwyżki i powstrzymywać eksmisje. Pracownice i pracownicy ### W pracy Pensja musi nadążać za kosztami życia. Porozmawiaj o mieszkaniach z koleżankami i kolegami z pracy i ze związkiem zawodowym: to też sprawa pracownicza. Sąsiadki i sąsiedzi ### W dzielnicy Lokalne sklepy, szkoły, przychodnie: dzielnica bez mieszkańców umiera. Broń tych, którzy tu żyją, przed wypychaniem przez turystykę i spekulację. Kto by nie rządził, mieszkanie to prawo. I wywalczymy je. Kryzys w liczbach ## To nie bańka. To system. - **+180%**: o tyle wzrosły ceny mieszkań w Portugalii w latach 2015–2025. Średnia UE: +65%. (Eurostat) - **17,42 €/m²**: to mediana czynszu w nowych umowach w Lizbonie. Za mieszkanie dwupokojowe (T2) o powierzchni 70 m² to około 1220 € miesięcznie: więcej niż cała płaca minimalna. (INE, I kw. 2026) - **723 tys.**: pustych mieszkań w Portugalii – 12% wszystkich. (INE, spis powszechny 2021) - **≈2%**: mieszkań to mieszkania publiczne – jeden z najniższych odsetków w Europie. (ISCTE, 2025) [Zobacz wszystkie liczby](https://habitacao.bytetoit.com/pl/kryzys/) Czego żądamy ## Sześć żądań, by odzyskać prawo do dachu nad głową 01 ### Domy do życia, nie do spekulacji Koniec z traktowaniem mieszkań jak aktywów finansowych: zatrzymać spekulacyjne zakupy, ograniczyć najem krótkoterminowy tam, gdzie wypycha mieszkańców, i opodatkować pustostany. 02 ### Duży publiczny zasób mieszkaniowy Wielokrotnie zwiększyć zasób mieszkań publicznych, które dziś stanowią około 2% wszystkich, przez nowe budownictwo, remonty i wykorzystanie pustych budynków publicznych. 03 ### Bezpieczeństwo: żadnej eksmisji bez alternatywy Długie umowy, żadnej eksmisji bez godnego lokalu zastępczego i ochrona dla tych, którzy nie z własnej winy przestają dawać radę z opłatami. 04 ### Czynsze na miarę pensji Regulować i obniżać czynsze, z limitami powiązanymi z dochodami w danym regionie, i chronić rodziny spłacające kredyt mieszkaniowy. 05 ### Prawa zbiorowe dla najemców Uznać stowarzyszenia lokatorów za stronę w negocjacjach czynszów i warunków najmu – tak jak związki zawodowe w pracy. 06 ### Godne płace, emerytury i usługi publiczne Żadna polityka mieszkaniowa nie zadziała przy głodowych płacach. Potrzebujemy realnych podwyżek płac i emerytur oraz dobrych szkół, ochrony zdrowia i transportu publicznego. [Przeczytaj cały program](https://habitacao.bytetoit.com/pl/postulaty/) Jak się włączyć ## Wszystko zaczyna się od organizowania Nikt nie rozwiąże tego w pojedynkę. Chcesz założyć grupę w swojej dzielnicy albo żeby twoja organizacja poparła te żądania? Odezwij się. [Jak się włączyć](https://habitacao.bytetoit.com/pl/dzialaj/) · [Napisz do nas](mailto:contacto@habitacao.bytetoit.com) 1 ### Skrzyknij swój blok albo ulicę Pogadaj z sąsiadami, załóżcie grupę i porównajcie czynsze, umowy i problemy. Wiedza o tym, kto ile płaci, to już początek siły. 2 ### Zapisz się do stowarzyszenia lokatorów i do związku zawodowego Bycie w obu chroni cię przed właścicielem mieszkania i przed szefem. [Znajdź organizację](https://habitacao.bytetoit.com/pl/organizuj-sie/). 3 ### Wyjdź na ulicę Przyłącz się do demonstracji i lokalnych akcji o prawo do mieszkania. Każda się liczy – w dużych miastach i w małych miejscowościach. 4 ### Przekaż dalej Udostępniaj liczby z tej strony, mów o swojej sytuacji, drukuj plakaty i przenieś dyskusję do szkoły, pracy i rady mieszkańców. To nie pierwszy raz ## Gdy mieszkańcy i pracownicy trzymali się razem, wywalczyli prawa ### 1974: Zajęcia pustostanów i komitety mieszkańców Tuż po rewolucji goździków z 25 kwietnia tysiące rodzin zajmują puste mieszkania i organizują się w komitety mieszkańców. Mieszkania stają się jedną z wielkich walk rewolucji. ### 1976: Mieszkanie w konstytucji Art. 65 konstytucji gwarantuje każdemu prawo do odpowiedniego mieszkania i zobowiązuje państwo, by to prawo urzeczywistnić. ### 2023: Ulice znów pełne Platforma Casa Para Viver łączy dziesiątki ruchów i wyprowadza ludzi na ulice miast od północy po południe kraju. ### 2026: Namioty na placu W październiku miasteczka namiotowe na placu Rossio w Lizbonie i na Praça D. João I w Porto przenoszą sprawę mieszkań do samego centrum miast. Policja je rozbiera, ale protesty rosną, a 24 października tysiące ludzi maszerują ulicami Lizbony i Porto. [Poznaj historię](https://habitacao.bytetoit.com/pl/to-nie-pierwszy-raz/) Podwójna przynależność ## Żeby wygrać, organizuj się w domu i w pracy ### Stowarzyszenie lokatorów Poznaj swoje prawa, uzyskaj pomoc prawną i stawiaj czoła właścicielowi razem z innymi. Zorganizowani najemcy negocjują z dużo silniejszej pozycji. ### Związek zawodowy Porady, ochrona przed represjami i zbiorowa siła, by wywalczyć płace, za które naprawdę da się opłacić mieszkanie. [Znajdź swoją organizację](https://habitacao.bytetoit.com/pl/organizuj-sie/) Nie jesteś sam ## Kto walczy o mieszkania Ruchy, stowarzyszenia i kolektywy, które bronią prawa do dachu nad głową w Portugalii. Poznaj je i dołącz. ### [Vida Justa](https://vidajusta.org) Ruch zrodzony na osiedlach na obrzeżach Lizbony – walczy o mieszkania i przeciw rosnącym kosztom życia. vidajusta.org CPV ### [Casa Para Viver](https://www.casaparaviver.pt) Ogólnokrajowa platforma ruchów i kolektywów, która zwołuje wielkie demonstracje mieszkaniowe. casaparaviver.pt ### [Porta a Porta: Casa para Todos](https://www.portaaporta.pt) Ogólnokrajowy ruch o prawo do mieszkania, z grupami lokalnymi w wielu miastach. portaaporta.pt ### [ILC pela Habitação](https://ilc-habitacao.sites.deploybase.eu/) Obywatelska inicjatywa ustawodawcza Acampada pela Habitação, która ma wnieść do parlamentu nową ustawę. ilc-habitacao.sites.deploybase.eu ### [Habita!](https://habita.info) Stowarzyszenie na rzecz prawa do mieszkania i prawa do miasta. habita.info SD ### [Stop Despejos](https://www.instagram.com/stopdespejos/) Kolektyw wspierający osoby zagrożone eksmisją. instagram.com/stopdespejos ### [Movimento Referendo pela Habitação](https://referendopelahabitacao.pt) Ponadpartyjny ruch mieszkańców Lizbony, który domaga się lokalnego referendum w sprawie najmu krótkoterminowego. referendopelahabitacao.pt ### [Morar em Lisboa](https://moraremlisboa.org) Ruch na rzecz nowej polityki mieszkaniowej i miasta dla wszystkich. moraremlisboa.org ### [Associação dos Inquilinos Lisbonenses](https://www.ail.pt) Lizbona. Informacje i pomoc prawna dla członków. ail.pt ### [Associação dos Inquilinos e Condóminos do Norte de Portugal](https://www.aicnp.pt) Północ kraju. Bezpłatne porady prawne dla członków. aicnp.pt [Zobacz wszystkie organizacje](https://habitacao.bytetoit.com/pl/organizuj-sie/) ## Mieszkanie to prawo. Wywalczmy je. Dołącz do tych, którzy już organizują się w blokach, dzielnicach i zakładach pracy w całym kraju. [Działaj](https://habitacao.bytetoit.com/pl/dzialaj/) · [Napisz do nas](mailto:contacto@habitacao.bytetoit.com)