Program

Czego żądamy

Sześć konkretnych żądań, żeby mieszkanie znów było prawem, a nie biznesem. Nie zależą od tego, kto rządzi: zależą od tego, ile siły zdołamy zebrać.

Domy do życia, nie do spekulacji

Dom to miejsce, gdzie toczy się życie, a nie pozycja w portfelu inwestycyjnym. Kiedy mieszkanie staje się produktem finansowym, ceny idą za tym, ile mogą zapłacić inwestorzy, a nie za tym, ile zarabiają ludzie.

Działania

Ograniczyć kupowanie mieszkań przez fundusze i firmy, które nie zamierzają w nich mieszkać.
Ograniczyć najem krótkoterminowy w miejscach największej presji, zaczynając od Lizbony, Porto i Algarve.
Progresywne podatki od mieszkań, które wielcy właściciele trzymają puste, z wpływami przeznaczonymi na mieszkania publiczne.

Duży publiczny zasób mieszkaniowy

Kraje, którym udało się utrzymać mieszkania w przystępnych cenach, zrobiły to dzięki dużemu zasobowi mieszkań publicznych i spółdzielczych. W Portugalii budownictwo publiczne spadło z około 4500 mieszkań rocznie w latach 70. i na początku 80. do niecałych 300 na początku lat 2010.

Działania

Długoterminowy publiczny program budowy i remontów, ze stabilnym, wieloletnim finansowaniem.
Przeznaczyć puste budynki publiczne na mieszkania, zamiast sprzedawać je prywatnym inwestorom.
Wsparcie dla spółdzielni mieszkaniowych i trwale przystępnych czynszów, które nigdy nie wracają na rynek.

Bezpieczeństwo: żadnej eksmisji bez alternatywy

Przy krótkich umowach i szybkich eksmisjach najemcy żyją w strachu: jeśli się poskarżysz, umowa może nie zostać przedłużona. Bez bezpieczeństwa pozostałe prawa zostają na papierze.

Działania

Umowy najmu na co najmniej 10 lat, jak domagają się ruchy mieszkaniowe.
Żadnej eksmisji rodzin w trudnej sytuacji bez zagwarantowanego godnego lokalu zastępczego.
Cofnąć zmiany, które przyspieszają eksmisje, zamiast chronić tych, którzy w mieszkaniu żyją.

Czynsze na miarę pensji

W Lizbonie wynajem mieszkania dwupokojowego kosztuje więcej niż cała płaca minimalna. Bez limitów każda nowa umowa winduje cenę, a ludzie, dzięki którym miasto działa, są z niego wypychani.

Działania

Czynsze referencyjne dla każdej okolicy, powiązane z lokalnymi dochodami, z obowiązkowym limitem w nowych umowach.
Ograniczyć coroczne waloryzacje czynszów do poziomu wyraźnie niższego niż wzrost płac.
Chronić osoby z kredytem mieszkaniowym przed gwałtownym wzrostem rat.

Prawa zbiorowe dla najemców

W pojedynkę lokator ma niewiele siły wobec właściciela. Razem – jako blok, dzielnica czy miasto – lokatorzy mogą negocjować jak równy z równym, tak jak pracownicy w układach zbiorowych.

Działania

Ustawowe uznanie negocjacji zbiorowych między stowarzyszeniami lokatorów a dużymi właścicielami.
Ochrona przed represjami dla tych, którzy się organizują albo składają skargi.
Bezpłatna pomoc prawna dla lokatorów zagrożonych eksmisją lub doświadczających nadużyć.

Godne płace, emerytury i usługi publiczne

W latach 2015–2025 ceny mieszkań wzrosły o 180%, a płaca minimalna o 72%. Kryzys tkwi właśnie w tej różnicy między tym, ile zarabiamy, a tym, ile kosztuje mieszkanie.

Działania

Podwyżki płac i emerytur powyżej inflacji, powiązane z realnymi kosztami życia, w tym z kosztami mieszkania.
Dobre usługi publiczne w każdej dzielnicy, a nie tylko tam, gdzie ziemia jest tania.
Tani i niezawodny transport publiczny, żeby mieszkanie dalej od centrum nie było karą.

Obywatelska inicjatywa ustawodawcza

Prawo jest też twoje

Mając 20 tysięcy podpisów, każda grupa obywateli może wnieść projekt ustawy do parlamentu. Acampada pela Habitação – ruch, który stoi za miasteczkami namiotowymi – przygotowuje właśnie taki projekt i chce cię wysłuchać: jaki jest największy problem mieszkaniowy i co chcesz zmienić w prawie?

Zabierz głos

Wypełnij ankietę i przyjdź na otwarte spotkania w całym kraju. Komisja złożona z 5–10 osób napisze projekt na podstawie tego, co usłyszy.

Podpisz

20 tysięcy wyborców podpisuje projekt.

Do parlamentu

Projekt trafia do Assembleia da República (portugalskiego parlamentu), gdzie jest dyskutowany i głosowany. Do dziś przyjęto do rozpatrzenia 14 inicjatyw obywatelskich, a 8 z nich uchwalono.

Wypełnij ankietę

Strona ILC

Ankieta i strona są po portugalsku. Ankieta jest szyfrowana end-to-end i można ją wypełnić anonimowo. Kontakt: ilc-habitacao@proton.me